Bài giảng Vật lí 10 (Kết nối tri thức) - Bài 16: Định luật 3 Newton

Nội dung tài liệu: Bài giảng Vật lí 10 (Kết nối tri thức) - Bài 16: Định luật 3 Newton

1. CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ VÀ CÁC EM!
2. Móc hai lực kế vào nhau rồi kéo một trong hai lực kế như hình sau. a) Dự đoán xem số chỉ của hai lực kế giống nhau hay khác nhau. b) Hãy kiểm tra kết quả và nêu kết luận. c) Nếu cả hai tiếp tục kéo về hai phía ngược nhau với độ lớn lực tăng lên thì số chỉ của hai lực kế sẽ thay đổi thế nào?
3. số chỉ của hai lực kế giống nhau số chỉ của hai lực kế giống nhau số chỉ của hai lực tăng và luôn có giá trị bằng nhau
4. Vậy lực tương tác giữa chúng có bằng nhau không và tuân theo định luật nào?
5. BÀI 16: ĐỊNH LUẬT 3 NEWTON
6. I. ĐỊNH LUẬT 3 NEWTON 1. Lực tương tác giữa hai vật
7. Quan sát thí nghiệm được mô tả trong Hình 16.1 trên 1. Một thanh sắt và một thanh nam châm được treo như Hình16.1 a. Lực nào làm cho thanh nam châm dịch chuyển lại gần thanh PHIẾU sắt? SỐ 1 2. Xe lăn 1 có khối lượng m1 và có gắn một lò xo nhẹ. Xe lăn 2 có khối lượng m2. Cho hai xe áp lại gần nhau bằng cách buộc dây để nén lò xo (Hình 16.1b). Quan sát hiện tượng xảy ra khi đốt sợi dây buộc. Thảo luận để làm sáng tỏ ý kiến sau: Lực không tồn tại riêng lẻ. Các lực hút hoặc đẩy luôn xuất hiện thành từng cặp giữa hai vật.
8. PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1 Câu 1 Lực làm cho thanh nam châm dịch chuyển lại gần thanh sắt là lực tương tác giữa thanh sắt và nam châm: cụ thể là lực hút của thanh sắt. Lực hút của thanh sắt
9. PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1 Câu 2 Khi đốt sợi dây buộc thì hai xe bị lò xo đẩy về hai phía, xe 1 bị đẩy di chuyển về phía bên trái, xe 2 bị đẩy di chuyển về phía bên phải.
10. PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1 Ở thí nghiệm 16.1a, ta thấy khi thanh sắt tác dụng lực hút lên nam châm thì nam châm cũng tác dụng lại một lực hút vào thanh sắt và kéo thanh sắt lại gần phía nam châm. Ở thí nghiệm 16.1b, ta thấy lò xo khi chịu tác dụng của lực nén do 2 xe bị buộc bởi sợi dây thì nó đồng thời tác dụng lực đẩy lên 2 xe, làm chúng di chuyển về hai phía khác nhau khi sợi dây bị đốt. Lực nén Lực đẩy ⇒ Lực không tồn tại riêng lẻ. Các lực hút hoặc đẩy luôn xuất hiện thành từng cặp giữa hai vật.
11. I. ĐỊNH LUẬT 3 NEWTON 2. Định luật 3 Newton Trong mọi trường hợp, khi vật A tác dụng lên vật B một lực 퐅Ԧ 퐅Ԧ thì đồng thời vật B cũng tác A B 퐀퐁 dụng trở lại vật A một lực. Hai lực này là hai lực trực đối. 퐅Ԧ 퐅Ԧ A B 푭 = −푭 Hai lực trực đối là hai lực tác dụng theo cùng một đường thẳng, ngược chiều nhau, có độ lớn bằng nhau và điểm đặt lên hai vật khác nhau
12. Lực do người Lực do người B tác dụng A tác dụng lên người A lên người B
13. II. CÁC ĐẶC ĐIỂM CỦA LỰC VÀ PHẢN LỰC Trong tương tác giữa hai vật, một lực gọi là lực tác dụng còn lực kia gọi là phản lực. 1. Cặp lực và phản lực có những đặc điểm gì? 2. Cặp lực và phản lực có phải là hai lực cân bằng hay không? Tại sao? Đặc điểm: Xuất hiện và mất đi đồng thời Ngược hướng, có độ lớn bằng nhau và đặt vào 2 vật khác nhau.
14. LUYỆN TẬP
15. Hãy chỉ rõ điểm đặt của mỗi lực trong mỗi cặp lực ở Hình 16.2 a, b. Ԧ Ԧ 퐅Ԧ퐀퐁 퐅Ԧ퐁퐀 퐅퐀퐁 퐅퐁퐀 A B A B a) b) Điểm đặt của lực 퐅Ԧ퐀퐁 đặt tại vật A, điểm đặt của lực 퐅Ԧ퐁퐀 đặt tại vật B
16. 1. Hãy chỉ ra các cặp lực và phản lực trong hai trường PHIẾU hợp trên: SỐ 2 a) Quyển sách nằm yên trên mặt bàn. b) Dùng búa đóng đinh vào gỗ. 2. Quyển sách nằm yên có phải là kết quả của sự cân bằng giữa lực và phản lực hay không? 3. Lực do búa tác dụng vào đinh và phản lực của đinh lên búa có các đặc điểm gì?
17. PHIẾU 2 Câu 1 Cặp lực và phản lực ′ ′
18. PHIẾU 2 Câu 2 푃 ′ Quyển sách nằm yên không phải là kết quả của sự cân bằng giữa lực và phản lực 푵 và 푵′ do chúng đặt lên 2 vật khác nhau, 푵 có điểm đặt tại quyển sách còn 푵′ có điểm đặt tại mặt bàn. Quyển sách năm yên cân do cặp lực cân bằng 푵 và 푷 tác dụng vào quyển sách.
19. PHIẾU 2 Câu 3 ′ Lực do búa tác dụng vào đinh ′ và phản lực của đinh lên búa là cặp lực trực đối.
20. 1. Trong thí nghiệm mở đầu bài học, nếu cả hai người cùng kéo nhưng để lực kế di chuyển về phía một người (ví dụ cùng di chuyển hai lực kế sang phải) thì số chỉ của hai lực kẽ sẽ giống nhau hay khác nhau? Làm TN kiểm tra dự đoán. PHIẾU 2. Nêu thêm một số ví dụ trong thực tế và thảo luận để làm sáng tỏ các đặc điểm sau đây của lực và phản lực: SỐ 3 - Lực và phản lực luôn xuất hiện thành từng cặp (xuất hiện hoặc mất đi đồng thời). - Lực và phản lực cùng tác dụng theo một đường thẳng, cùng độ lớn nhưng ngược chiều (hai lực như vậy là hai lực trực đối). - Lực và phản lực không cân bằng nhau (vì chúng đặt vào hai vật khác nhau. - Cặp lực và phản lực là hai lực cùng loại.