Bài giảng Sinh học Lớp 11 (Kết nối tri thức) - Bài 4: Quang hợp ở thực vật

Nội dung tài liệu: Bài giảng Sinh học Lớp 11 (Kết nối tri thức) - Bài 4: Quang hợp ở thực vật

1. BÀI 4: QUANG HỢP Ở THỰC VẬT “Vì sao cây xanh có khả năng lấy CO2 , H2O và ánh sáng mà tổng hợp được chất hữu cơ?”
2. BÀI 4: QUANG HỢP Ở THỰC VẬT “SUY NGẪM”  Giáo viên cho học yêu cầu học sinh tìm hiểu thí nghiệm của 1772, Joseph Priestley Tìm hiểu thí nghiệm của 1772, Joseph Priestley Năm 1772, Joseph Priestley (người Anh), làm thí Nhóm quan sát và trả lời các câu hỏi sau đây nhanh nhất nghiệm (Hình 1) dùng hai chuông thủy tinh, một bên để vào một chậu cây và bên kia để một con chuột, sau một thời gian cả hai đều chết, nhưng nếu để chúng Câu hỏi chuyển giao nhiệm vụ: chung lại với nhau thì chúng đều sống, thí nghiệm của - Nhóm 1+2: Con chuột trong bình không có ông cho thấy cây tạo ra oxy. cây xanh vì sao chết sau 5 phút? Đáp án - Nhóm 3: Con chuột trong bình có cây xanh 1. Thiếu oxygen vì sao chúng sống? 2. Có oxygen d cây xanh tạo ra - Nhóm 4: Theo em, có phải cây xanh thải 3. Cây xanh đã thải ra Oxi thông qua quang hợp hay không? VẬY QUÁ TRÌNH NÀO TẠO RA. VÌ SAO?
3. QUANG HỢP ?
4. TÌM HIỂU I. KHÁI QUÁT VỀ QUANG HỢP 4
5. BÀI 4: QUANG HỢP Ở THỰC VẬT I. KHÁI QUÁT VỀ QUANG HỢP XEM ĐOẠN PHIM VỀ QUÁ TRÌNH QUANG HỢP CÂU HỎI CÁC NHÓM CẦN Ở CÂY XANH NGHIÊN CỨU TRẢ LỜI Các nhóm quan sát và thực hiện nhiệm vụ: + Nhóm 1: Nêu khái niệm về quá trình quang hợp?Viết PTTQ của quang hợp ? + Nhóm 2: Điều kiện, nguyên liệu và sản phẩm của quang hợp? + Nhóm 3: Vai trò của quang hợp đối với sự sống trên trái đất? + Nhóm 4: Nêu vai trò của các nhóm sắc tố quang hợp? Một số loài thực vật có lá màu đỏ thực hiện quang hợp được không? Vì sao?
6. HƯỚNG DẪNBÀI 4: CHO QUANG CÁC HỢP NHÓM Ở THỰC TÌM VẬT HIỂU TRẢ LỜI I. KHÁI QUÁT VỀ QUANG HỢP Nhóm 1: Nêu khái niệm về quá trình - Quang hợp ở thực vật là quá trình? quang hợp?Viết PTTQ của quang hợp ? - Phương trình tổng quát : Nhóm 2: Điều kiện, nguyên liệu và sản + Về năng lượng cung cấp? phẩm của quang hợp? + Về vật chất (NL)? + Về sắc tố? + SP tạo ra cuối cùng? Nhóm 3: Vai trò của quang hợp đối với + Tạo ra chất gì cho sự sống xung quanh? sự sống trên trái đất? + Tạo ra chất khí gì có ý nghĩa? Nhóm 4: Nêu vai trò của các nhóm sắc tố + Sắc tố chính: quang hợp? Một số loài thực vật có lá + Sắc tố phụ: màu đỏ thực hiện quang hợp được không? Vì sao? - Giải thích lá màu đỏ, .. vẫn có thể QH ?
7. BÀI 4: ĐÁPQUANG ÁN HỢP CÁC Ở CÂU THỰC HỎI VẬT I. KHÁI QUÁT VỀ QUANG HỢP Nhóm 1: Nêu khái niệm về quá Quang hợp là quá trình thực vật tổng hợp carbohydrate và giải trình quang hợp? Viết PTTQ của phóng O2 từ các chất vô cơ đơn giản (C02, H2O) dưới tác quang hợp ? dụng của năng lượng ánh sáng và sự tham gia của hệ sắc tố quang hợp. PTTQ của quá trình quang hợp: Ánh sáng 6CO2 + 12H20 ----------→ C6H12O6 + 602 + 6H20 lục lạp Nhóm 2: Điều kiện, nguyên liệu và + Cần có ánh sáng đúng, đủ sản phẩm của quang hợp? + Cần CO2, H2O + Sắc tố quang hợp + Chất hữu cơ, oxygen
8. BÀI 4: ĐÁPQUANG ÁN HỢP CÁC Ở CÂU THỰC HỎI VẬT I. KHÁI QUÁT VỀ QUANG HỢP Nhóm 3: Vai trò của quang hợp đối với sự Quang hợp tạo ra chất hữu cơ cung cấp cho cây và các sinh vật dị dưỡng trên Trái sống trên trái đất? Đất; cung cấp nguyên liệu cho các ngành công nghiệp, cung cấp nguồn năng lượng lớn duy trì hoạt động của sinh giới; đảm bảo sựcân bằng O2, CO2 giúp điều hoà khí quyển. Nhóm 4: Nêu vai trò Các nhóm sắc tố của các nhóm sắc tố quang hợp? Một số loài - Sắc tố chính: Diệp lục (chlorophyll) tạo màu xanh của cây. Hấp thụ ánh sáng đỏ và thực vật có lá màu đỏ xanh tím. Đây là nhóm sắc tố chính trong quang hợp (chủ đạo là diệp lục a). thực hiện quang hợp - Sắc tố phụ: carotenoid tạo màu vàng, đỏ, cam cho lá, hoa, củ, quả. Gồm 2 loại: được không? Vì sao? xanthophyll và carotene. Vai trò của hệ sắc tố - Trong pha sáng của quang hợp, hệ sắc tố quang hợp có vai trò nhận năng lượng ánh sáng và chuyển hoá năng lượng đó (quang năng) thành hoá năng dưới dạng ATP và NADPH (hóa năng).
9. KIẾNBÀI 4: THỨCQUANG CẦN HỢP GHIỞ THỰC NHỚ VẬT MỤC I I. KHÁI QUÁT VỀ QUANG HỢP 1. Khái niệm về quang hợp. Quang hợp là quá trình thực vật tổng hợp carbohydrate và giải phóng O2 từ các chất vô cơ đơn giản (C02, H2O) dưới tác dụng của năng lượng ánh sáng và sự tham gia của hệ sắc tố quang hợp. PTTQ của quá trình quang hợp: Ánh sáng 6CO2 + 12H20 -----------------------------→ C6H12O6 + 602 + 6H20 lục lạp 2. Vai trò của quang hợp Quang hợp tạo ra chất hữu cơ cung cấp cho cây và các sinh vật dị dưỡng trên Trái Đất; cung cấp nguyên liệu cho các ngành công nghiệp, cung cấp nguồn năng lượng lớn duy trì hoạt động của sinh giới; đảm bảo sựcân bằng O2, CO2 giúp điều hoà khí quyển. 3. Hệ sắc tố quang hợp a. Các nhóm sắc tố - Sắc tố chính: Diệp lục (chlorophyll) tạo màu xanh của cây. Hấp thụ ánh sáng đỏ và xanh tím. Đây là nhóm sắc tố chính trong quang hợp (chủ đạo là diệp lục a). - Sắc tố phụ: carotenoid tạo màu vàng, đỏ, cam cho lá, hoa, củ, quả. Gồm 2 loại: xanthophyll và carotene. b. Vai trò của hệ sắc tố - Trong pha sáng của quang hợp, hệ sắc tố quang hợp có vai trò nhận năng lượng ánh sáng và chuyển hoá năng lượng đó (quang năng) thành hoá năng dưới dạng ATP và NADPH (hóa năng).
10. Câu hỏi 1: Một học sinh đã trả lời câu hỏi “Sản phẩm của quang hợp là gì và chúng có vai trò như thế nào đối với sinh giới?”. Có bao nhiêu trả lời sau đây đúng? I. Sản phẩm của quang hợp là hợp chất hữu cơ C6H12O6 II. Quang hợp cung cấp nguồn chất hữu cơ vô cùng đa dạng và phong phú III. Quang hợp cung cấp nguồn chất hữu cơ là nguyên liệu, nhiên liệu cho các ngành công nghiệp, xây dựng, y dược. IV. Quang hợp cung cấp nguồn năng lượng lớn duy trì hoạt động của sinh giới. A. 1. B. 2. C. 3. D. 4.
11. Câu hỏi 2: Khi tìm hiểu về hệ sắc tố ỏ cây xanh, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng? I. Hệ sắc tố quang hợp ở cây xanh gồm hai nhóm chính là diệp lục (chlorophyll) và carotenoid II. Diệp lục tạo nên màu xanh của lá và các bộ phận có màu xanh ở cây. III. Diệp lục hấp thụ ánh sáng đỏ và xanh tím. Đây là nhóm sắc tố có vai trò quan trọng nhất trong quang hợp. IV. Carotenoid gồm hai loại là xanthophyll (có oxygen) và carotene (không có oxygen), trong đó β - carotene là tiền chất của vitamin A. A. 1. B. 2. C. 3. D. 4.
12. Câu hỏi 3: Một số loài thực vật có lá màu đỏ vẫn thực hiện quang hợp, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng? I. Trong cây có nhiều loại sắc tố, có cả diệp lục và các loại carotenoid, tuy nhiên loại sắc tố nào chiếm ưu thế hơn thì cây sẽ biểu hiện màu sắc theo loại sắc tố đó. II. Cây có lá đỏ vẫn có nhóm sắc tố diệp lục. III. Những cây có màu đỏ vẫn tiến hành quang hợp bình thường, tuy nhiên cường độ quang hợp không cao. IV. Thực vật có lá đỏ không cần quang hợp mà chúng sống như động vật A. 1. B. 2. C. 3. D. 4.
13. TÌM HIỂU II. QÚA TRÌNH QUANG HỢP Ở THỰC VẬT 13
14. BÀITìm 4: hiểuQUANG câu HỢP hỏi choỞ THỰC nội dung VẬT II II. QÚA TRÌNH QUANG HỢP Ở THỰC VẬT BẤM VÔ HÌNH ĐỂ PHÓNG LỚN CH 1: Tìm hiểu quang hợp diễn ra ở pha sáng của nhóm thực vật Nội dung Pha sáng Pha tối Nơi thực hiện Nguyên liệu Điều kiện Sản phẩm Diễn biến
15. BÀITìm 4: hiểuQUANG câu HỢP hỏi choỞ THỰC nội dung VẬT II II. QÚA TRÌNH QUANG HỢP Ở THỰC VẬT BẤM VÔ HÌNH ĐỂ PHÓNG LỚN Hình ảnh của các loài thực vật C3, C4, CAM và sơ đồ quang hợp của các nhóm thực vật này và nghiên cứu nội dung SGK. CH 2: Các nhóm tìm hiểu quang hợp ở các nhóm thực vật theo phiếu học tập sau: Nhóm thực vật C3 C4 CAM Chất nhận CO2 Sản phẩm đầu tiên Không gian thực hiện Chu trình quang hợp Thời gian thực hiện Năng suất SH
16. Trả lời câuBÀI hỏi 4: QUANGnội dung HỢP II / Ở KIẾN THỰC THỨC VẬT GHI NHỚ II. QÚA TRÌNH QUANG HỢP Ở THỰC VẬT Nội dung Pha sáng Pha tối Nơi thực hiện Màng thylakoid (hạt Grana) Chất nền Stroma (lục lạp) Nguyên liệu + Năng lượng ánh sáng, H2O, NADP , ADP, CO2, NADPH, ATP phospho vô cơ Điều kiện Cần ánh sáng Cần nhiệt độ thích hợp Sản phẩm NADPH, ATP, O2 Các hợp chất hữu cơ - Diệp lục hấp thụ ánh sáng và chuyển thành trạng Diễn biến - Sự cố định CO2 tạo thành các hợp chất thái kích động electron làm cho một số electron hữu cơ (glucose,...) diễn ra ở pha tối nhờ (e) của diệp lục bật ra khỏi quỹ đạo. Dưới tác nguồn năng lượng ATP và NADPH do pha dụng của ánh sáng nước phân li, giải phóng O2, sáng cung cấp. electron và H+ theo sơ đồ sau: - TV sống ở các điều kiện khí hậu khác + - 2H2O → 4H + 4e + O2 nhau có con đường cố định CO2 khác nhau - Electron sinh ra từ quá trình phân li nước được (chu trình C3, chu trình C4, chu trình dùng để bù lại cho phân tử diệp lục a đã mất CAM) electron. H+ tham gia tổng hợp ATP và khử NADP+ thành NADPH.
17. Trả lời câuBÀI hỏi 4: QUANGnội dung HỢP II /Ở KIẾN THỰC THỨC VẬT GHI NHỚ II. QÚA TRÌNH QUANG HỢP Ở THỰC VẬT Nhóm thực vật C3 C4 CAM RuBP PEP PEP Chất nhận CO ribulozo – 1,5 – điphotphat 2 phosphoenl piruvic - PEP phosphoenl piruvic - PEP (Rib – 1,5 – điP) PGA (3C) OAA (4C) Sản phẩm đầu tiên OAA (4C) photphoglixeric acid oxaloaxetic acid Lục lạp tế bào mô giậu và tế Không gian thực hiện Lục lạp tế bào mô giậu Lục lạp tế bào mô giậu bào bao bó mạch. Chu trình C4 và Chu trình Chu trình C4 và Chu trình Chu trình quang hợp Chu trình Calvin (C3) Calvin (C3) Calvin (C3) Thời gian thực hiện Ban ngày Ban đêm - ban ngày Ban ngày Năng suất SH Trung bình Cao Thấp TV sống ở khí hậu nhiệt đới Nhóm thực vật sống ở vùng Sống ở vùng sa mạc, điều Nhóm TV và cận nhiệt đới, khí hậu ôn đới và á nhiệt đới kiện khô hạn kéo dài nóng ẩm kéo dài
18. Câu hỏi 1: Khi nói đến quá trình quang hợp, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng? I. Nguyên liệu pha sáng là ATP, NADPH, O2 II. Sản phẩm pha sáng là năng lượng ánh sáng, H2O, ADP, NADP+ III. Nguyên liệu pha tối là ATP, NADPH, CO2 IV. Sản phẩm pha tối chất hữu cơ A. 1. B. 2. C. 3. D. 4.
19. Câu hỏi 2: Khi nói đến quá trình quang hợp, có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng? I. Vận chuyển nước và chất khoáng từ lông hút vào mạch gỗ của rễ theo 2 con đường II. Con đường gian bào là nước và chất khoáng di chuyển qua thành tế bào, qua tế bào chất → qua lớp vỏ gặp vành đai Caspary không thấm nước nên chúng xuyên qua lớp màng tế bào. III. Chất khoáng được vận chuyển từ đất vào rễ ngược chiều gradient nồng độ, nhờ các chất mang được hoạt hóa bằng năng lượng là cơ chế hấp thụ bị động.. IV. Nước và chất khoáng di chuyển qua thành tế bào, dọc theo không gian giữa các tế bào (gian bào), qua lớp vỏ gặp vành đai Caspary không thấm nước nên chúng xuyên qua lớp màng tế bào là con đường vận chuyển gian bào. A. 1. B. 2. C. 3. D. 4.
20. Câu hỏi 3: Ba nhóm thực vật “thực vật là C3, thực vật C4 và thực vật CAM” có quá trình quang hợp thích nghi với điều kiện sống khác nhau. có bao nhiêu giải thích sau đây đúng? I. Nhóm C3: quang hợp trong diều kiện ánh sáng, nhiệt độ, nồng độ O2 bình thường. II. Nhóm C4: CO2 thấp phải có quá trình cố định CO2 hai lần. III. Nhóm C4: cố định CO2 lần 1 lấy nhanh CO2 khí quyển, lần 2 cố định CO2 trong chu trình Calvin. IV. Nhóm thực vật CAM đóng khí khổng ban ngày, chúng nhận và cố định CO2 vào ban đêm. A. 1. B. 2. C. 3. D. 4.